Odblaskowa naklejka na motocyklu nie świeci własnym światłem. Jej zadaniem jest odbicie światła reflektorów w kierunku pojazdu, z którego ono pada, dzięki czemu oklejony element staje się znacznie wyraźniejszy po zmroku. Efekt jest najbardziej zauważalny wtedy, gdy motocykl znajduje się w zasięgu świateł samochodu, na przykład podczas dojazdu do skrzyżowania lub zbliżania się do jednośladu od tyłu.
Nie każda naklejka przeznaczona do motocykla ma jednak właściwości odblaskowe. W sprzedaży znajdują się również naklejki dekoracyjne, komplety odwzorowujące fabryczne oznaczenia, elementy ochronne i naklejki na koła. Przykładowo kategoria naklejki motocyklowe w Gmoto obejmuje różne rodzaje oznaczeń przeznaczonych do wielu części jednośladu, dlatego przed zakupem trzeba sprawdzić parametry konkretnego produktu i upewnić się, czy rzeczywiście wykorzystuje materiał odblaskowy.
Dobrze dobrany odblask może zwiększyć widoczność motocykla, ale nie powinien być traktowany jako zamiennik sprawnego oświetlenia. Najlepszy efekt daje połączenie prawidłowo działających lamp z dodatkowymi elementami, które pomagają kierowcy samochodu wcześniej rozpoznać sylwetkę jednośladu.
Odblaskowe naklejki mogą zwiększyć odległość wykrycia motocykla
Jedno z badań dotyczących widoczności motocykli nocą porównywało 32 konfiguracje obejmujące między innymi włączone lub wyłączone światła, zastosowanie taśmy odblaskowej, warunki na drodze oraz kierunek zbliżania się pojazdów. W wariancie bez świateł i dodatkowych oznaczeń motocykl był wykrywany średnio z około 44 m. Po zastosowaniu samych oznaczeń odblaskowych średnia wzrosła do około 72 m.
Dla porównania sam motocykl z włączonym oświetleniem był wykrywany średnio z około 69 m. Gdy światła połączono z elementami odblaskowymi, wynik wzrósł do około 86 do 89 m. W odniesieniu do bazowego wariantu bez tych elementów autorzy badania wskazali wzrost odległości wykrycia o około 95%.
Nie oznacza to, że każda naklejka automatycznie zapewni widoczność z 80 m. Wynik zależy od jakości materiału, powierzchni odblaskowej, kąta ustawienia motocykla, pogody, zabrudzenia, mocy reflektorów samochodu i tła, na którym znajduje się jednoślad. Badanie pokazuje przede wszystkim kierunek zależności, odpowiednio rozmieszczony materiał retrorefleksyjny może ułatwić wcześniejsze zauważenie motocykla.
Duże znaczenie ma również kontrast. W mieście motocykl porusza się na tle znaków, reklam, latarni i innych pojazdów, dlatego niewielki ciemny jednoślad może zlewać się z otoczeniem. Jasne i odblaskowe elementy pomagają wyodrębnić jego kształt, szczególnie z boku i z tyłu.
Folia odblaskowa różni się od zwykłej naklejki
Zwykła kolorowa folia może być dobrze widoczna w dzień, lecz po zmroku nie musi reagować na światło reflektorów tak jak materiał retrorefleksyjny. W foliach odblaskowych wykorzystuje się rozwiązania, które kierują światło z powrotem w stronę jego źródła. To właśnie dlatego fragment naklejki obserwowany z samochodu może wydawać się bardzo jasny, mimo że sam nie zawiera żadnego źródła światła.
Różnice dotyczą także parametrów technicznych. Przykładowa profesjonalna folia przeznaczona do oznaczeń pojazdów ma grubość około 0,135 mm, jest dostępna w wielu kolorach i według producenta może zachować swoje właściwości nawet przez 7 lat przy prawidłowym użytkowaniu. Inny producent dla jednej ze swoich folii odblaskowych podaje przewidywany okres użytkowania do 9 lat.
Tych liczb nie należy przenosić na dowolne naklejki. Trwałość konkretnego produktu zależy między innymi od kleju, odporności na promieniowanie UV, jakości zewnętrznej warstwy oraz sposobu eksploatacji motocykla. Jednoślad regularnie myty myjką ciśnieniową i przechowywany na zewnątrz stawia naklejce znacznie większe wymagania niż motocykl garażowany.
Przy wyborze dobrze jest więc szukać informacji o przeznaczeniu folii do zastosowań zewnętrznych, odporności na wodę i promieniowanie UV oraz możliwości stosowania na powierzchniach pojazdów. Sama srebrna albo neonowa barwa nie oznacza jeszcze właściwości odblaskowych.
Miejsce montażu wpływa na widoczność
Najbardziej praktyczne są miejsca, które mogą zostać oświetlone przez reflektory innych pojazdów. Z tego powodu odblaski stosuje się na bocznych powierzchniach motocykla, w okolicy owiewek, kufrów, błotnika lub elementów znajdujących się w pobliżu kół. Nie powinny być schowane głęboko pod nadwoziem ani stale zasłaniane przez nogi kierowcy.
Przepisy i regulacje homologacyjne dotyczące motocykli również zwracają uwagę na położenie bocznych elementów odblaskowych. Regulamin ONZ nr 53 dla motocykli kategorii L3 przewiduje jeden lub dwa boczne odblaski na każdej stronie. W przywoływanych wymaganiach ich wysokość wynosi od 300 do 900 mm nad podłożem, a miejsce montażu powinno ograniczać ryzyko zasłonięcia przez kierowcę, pasażera lub ich odzież.
Znaczenie ma także kolor. Dla homologowanych urządzeń odblaskowych regulacje przewidują czerwony odblask z tyłu, bursztynowy po bokach w przedniej części oraz bursztynowy lub czerwony w tylnej części boków. Dekoracyjnej naklejki nie należy automatycznie utożsamiać z homologowanym odblaskiem, ale ten schemat pokazuje, jakie barwy stosuje się w oznakowaniu pojazdów.
Nie należy oklejać powierzchni lamp, kierunkowskazów, tablicy rejestracyjnej ani innych wymaganych oznaczeń. Dodatkowy materiał ma zwiększać czytelność motocykla, a nie pogarszać działanie fabrycznego oświetlenia.
Prawidłowy montaż ma znaczenie dla trwałości odblasku
Przed przyklejeniem naklejki powierzchnia powinna być czysta, sucha i odtłuszczona. Resztki wosku, preparatów do nabłyszczania, smaru lub kurzu zmniejszają przyczepność kleju. Producenci profesjonalnych materiałów zalecają dokładne oczyszczenie podłoża, w określonych procedurach stosuje się między innymi alkohol odpowiedni do odtłuszczania powierzchni.
Trzeba również zwrócić uwagę na temperaturę. Dla jednej z profesjonalnych folii samochodowych producent określa minimalną temperaturę aplikacji na 15°C. Przy zbyt zimnym elemencie folia może stać się sztywniejsza, a klej nie uzyska odpowiedniego kontaktu z podłożem.
Przy aplikacji najlepiej zaczynać od niewielkiego fragmentu i stopniowo dociskać materiał, wypychając powietrze ku krawędziom. Na mocno zakrzywionych elementach zwykła sztywna naklejka może się odklejać, dlatego przy owiewkach i obłych kufrach istotna jest elastyczność materiału.
Najczęstsze błędy podczas montażu to:
- przyklejenie folii na zakurzoną albo tłustą powierzchnię,
- aplikacja przy zbyt niskiej temperaturze,
- wybór zwykłej folii dekoracyjnej w przekonaniu, że jest odblaskowa,
- umieszczenie odblasku w miejscu stale zasłanianym przez kierowcę,
- naklejenie materiału na lampę, tablicę lub inne wymagane oznaczenie pojazdu.
Rodzaj materiału decyduje o skuteczności
Proste odblaskowe naklejki to niewielki dodatek do wyposażenia, ale ich skuteczność zależy od materiału, a nie od wyglądu. Znacznie bardziej użyteczna jest informacja o rodzaju folii, odporności na warunki atmosferyczne, sposobie klejenia i rzeczywistych właściwościach odblaskowych. Przy większych powierzchniach znaczenie ma również elastyczność materiału, ponieważ folia musi dopasować się do przetłoczeń i zakrzywień motocykla.
Trzeba też odróżnić normę materiału od przepisów dotyczących konkretnego jednośladu. Oznaczenie ECE R104 często pojawia się przy profesjonalnych foliach do oznakowania pojazdów użytkowych, ciężarowych i przyczep. Nie oznacza to, że każda naklejka na motocyklu musi posiadać właśnie homologację R104 ani że folia z takim oznaczeniem automatycznie zastępuje wymagane fabrycznie urządzenie odblaskowe.
Odblaskowe naklejki mają więc sens przede wszystkim jako uzupełnienie sprawnego oświetlenia motocykla. Nawet niewielka powierzchnia umieszczona w dobrze widocznym miejscu może pomóc kierowcy samochodu wcześniej dostrzec obecność jednośladu. Największy praktyczny efekt daje materiał rzeczywiście retrorefleksyjny, prawidłowo przyklejony i rozmieszczony tak, aby był widoczny z kierunków, z których nadjeżdżają inni uczestnicy ruchu.
Artykuł zewnętrzny.
